Tưởng nhớ
NGUYỄN XUÂN GIÁO1
1 Cựu Trưởng Ty Cảnh-Sát Công-An Quốc-Gia, Tỉnh Thừa-Thiên.
Tôi ở "An Điềm" mới chuyển qua,
Anh từ "Tiên-Lãnh" cũng đưa ra .
Một trăm bốn chục tù nguy-hiểm
Nhốt kín rừng sâu "Đồng-Mộ" xa .
Ai bảo! Bên ngoài: dân không "an"!
Bên trong: can-phạm cũng không "ngoan"!
Những tên đầu-sỏ: cần cô-lập,
Dập tắt trong đầu ... mọi tính-toan!
Chúng bắt đi làm, mệt xỉu xâm;
Ngày hai lạng sắn (quý hơn sâm!)
Trích trong tiêu-chuần “không lao động”:
Mấy chục ăn vào, trăm mấy thâm!2
2 Mấy chục người đi "lao động" được cấp thêm mỗi người mỗi ngày 200 gr sắn, xén bớt từ khẩu-phần cầm-hơi của hơn một trăm người không đi "lao động".
Những lúc đi chung một chặng đường,
Thấy anh tôi qúa ngậm-ngùi thương:
Tôi còn bước được theo đồng đội,
Anh lết chân sên -- một bộ xương!
Âu dược gia đình tiếp-tế cho:
Trại không có thuốc -- nhập vào kho !
Cầu nhiều, cung ít, tù nhiều bệnh,
Đến lúc anh cần: hết sạch vo !
Bảy chín qua đi trong tối-tăm,
Tám mươi dời trại xuống "Thôn Năm".
Rồi anh ngã bệnh, ngày càng yếu,
Đi đứng xiên xiêu, phải dựa nằm.
Xin chúng cho anh được viết thư:
Thư mang hy-vọng hoá huyền-hư .
Chúng cho viết hết, nhưng... không gửi !
(Điều đó, anh+tôi đã biết dư !)
Trí lụn, thân suy, óc muộn phiền;
Cháo ngày hai sét, đói liên-miên!
Thuốc-men chẳng có, không săn-sóc!
(Nếu chết thì lôi ra trước hiên!)
Đến lúc anh như đã hụt hơi,
Nửa mình lạnh cứng, tay buông xuôi,
Chúng cho võng chở về "Tiên-Lãnh";
Chúng bảo: anh đi bệnh-viện rồi !
Đồng-bạn mừng cho anh gặp may:
(Không như Xuân, Xáng3 chết trong này)
Nào: "tiêu-chuẩn" thuốc! nào: "y-tá"!
Nếu được cho về nữa, lại hay !
3 Trung-tá Trần Như Xuân chết tại "Đồng-Mộ"; trung-tá Trần Phước Xáng chết tại "Nhà Trắng" trong trại "Thôn 5" (Trại "Tiên-Lãnh 2"); đều thuộc Quận Tiên-Phước, Tỉnh Quảng-Nam.
*
Tám mốt, tôi từ "Kho Đan" lên
Mới hay anh Giáo đã... quy-tiên!
(Chúng đem về nhốt trong phòng tối
Được độ vài hôm... thì là... yên!)
Ấy đấy ! Công ơn chúng hải-hà:
Đã không giết chết, không đòn tra,
Còn cho "học-tập", cho lao động,
Để "tốt" mà mau trở lại nhà!
Biên-bản về anh chắc chúng ghi:
(Cũng như Xuân, Xáng: sướng ai bì!)
Thuốc-men! ăn+uống! và chăm-sóc!
Bác-sĩ -- đồng-tù -- ký... chứng-tri !
Còn nhớ hôm nào: anh với tôi
Cùng bàn thế-sự, máu cùng sôi;
Ta dùng tiếng Pháp trên đầu địch,
Thù giặc, căm-hờn lũ... tớ-tôi !
Anh đã là tù thuở ngáo-Ngô;
Tôi: tù phong+thực lẫn mê-nô .
Bây giờ ta lại tù man-Cộng:
Anh hết, tôi còn... tới lúc mô ?
Nhưng, hễ trên cao còn Trời Xanh,
Thì còn lưong-hảo thắng gian-manh!
Tôi nguyền đóng góp cho Đời đẹp,
Cho thoả lòng Người, thoả dạ anh!
THANH-THANH